Pochodzenie i znaczenie imienia Marta
Imię pochodzi od aramejskiego marta, „pani, gospodyni”, żeńskiej formy słowa mar, „pan”. W Ewangeliach Marta z Betanii, siostra Marii i Łazarza, gości Jezusa w swoim domu i skarży się, że siostra jej nie pomaga; odpowiedź „Marto, Marto, troszczysz się i niepokoisz o wiele” weszła do języka potocznego.
W Polsce imię jest znane od średniowiecza, ale rozpowszechniło się dopiero w XX wieku; szczyt nadawania przypadł na lata 80. i 90. Zdrobnienia Martusia i Marteczka są polskie, a krótkie Marcia bywa używane w rodzinach.
W innych językach imię brzmi Martha, Marthe, Marta. Podobieństwo do męskiego Marcina jest przypadkowe: Marcin wywodzi się od rzymskiego Marsa, Marta z aramejskiego, i dobrze o tym pamiętać, bo oba imiona bywają mylone.
Historia i dlaczego imieniny wypadają 29 lipca
Imieniny 29 lipca to wspomnienie świętej Marty z Betanii, od 2021 roku obchodzone razem z jej rodzeństwem, Marią i Łazarzem. Legenda prowansalska mówi, że Marta po Zmartwychwstaniu dotarła do Francji i w Tarascon ujarzmiła smoka Tarasque, dlatego bywa przedstawiana ze smokiem na smyczy; jest patronką gospodyń, kucharek, kelnerów, hotelarzy i praczek.
W polskim kalendarzu Marta ma jeszcze trzy daty: 19 stycznia, 22 lutego i 21 czerwca, ale niemal wszystkie Marty świętują w lipcu, gdy jest sezon urlopów i można naprawdę odpocząć od bycia panią domu.
Zdrobnienia i formy domowe
Jak do nosicielek imienia Marta mówi się w domu i wśród przyjaciół.
- Martusia
- Marteczka
- Marcia
- Martunia
- Marti
- Tusia
- Martula
Marta w innych językach
- czeski
- Marta
- angielski
- Martha
- niemiecki
- Martha, Marta
- francuski
- Marthe
- włoski
- Marta
- hiszpański
- Marta
- rosyjski
- Марфа (Marfa)
- węgierski
- Márta
Znane imienniczki: Marta
- Marta Żmuda TrzebiatowskaAktorka serialowa i filmowa, znana z „Teraz albo nigdy!” i „Barw szczęścia”.
- Marta LipińskaAktorka teatralna i filmowa, głos Zosi z radiowego „Matysiaków”, gwiazda „Alternatywy 4”.
- Marta NieradkiewiczAktorka, nagrodzona za role w „Płynących wieżowcach” i „Zjednoczonych stanach miłości”.
- Marta WalczykiewiczKajakarka, wicemistrzyni olimpijska z Rio de Janeiro 2016.
Imię Marta dziś
Marta jest dziś imieniem częstym wśród trzydziesto- i czterdziestolatek i nadal chętnie nadawanym: krótkie, zdecydowane, bez kłopotów z odmianą i z jasnym rodowodem biblijnym. W pracy Marty zwykle pozostają Martami, w domu stają się Martusiami.
Skojarzenie z krzątaniną świętej Marty bywa dla nosicielek imienia drażniące; lepiej nawiązać do tego, że w Betanii to właśnie ona jako pierwsza wyznała wiarę w Zmartwychwstanie.
Liczb osób noszących imię celowo nie podajemy, jeśli nie mamy urzędowego źródła z rokiem. Wszystkie imiona.