Pochodzenie i znaczenie imienia Maria
Imię pochodzi od hebrajskiego Miriam, które nosiła siostra Mojżesza. Jego znaczenie jest sporne: językoznawcy wskazują na egipskie mry, „umiłowana”, na hebrajskie mara, „gorzka”, albo na „napawającą radością”. Przez grecką i łacińską formę Maria imię rozeszło się po całym świecie chrześcijańskim i w każdym języku przyjęło własny odcień.
W Polsce Maria przez długi czas była imieniem niemal zarezerwowanym dla Matki Bożej. Zamiast niej chętnie nadawano Mariannę, a w rodzinach szlacheckich Marię jako drugie imię. Dopiero w XIX wieku, wraz z rosnącą pobożnością maryjną i modą przyniesioną z Francji, Maria weszła do metryk masowo i już nie wyszła.
Od Marii pochodzi cała rodzina imion: Marianna, Marika, Maryla, Marzena, a także męskie Marian. W wielu krajach katolickich, na przykład we Włoszech i w Hiszpanii, Maria bywa też drugim imieniem chłopców, jak u Rainera Marii Rilkego czy Carla Marii von Webera.
Historia i dlaczego imieniny wypadają 15 sierpnia
Maria ma w polskim kalendarzu więcej dat niż jakiekolwiek inne imię żeńskie, bo każde święto maryjne daje okazję do imienin: Gromnicznej 2 lutego, Zwiastowania 25 marca, Królowej Polski 3 maja, Szkaplerznej 16 lipca, Zielnej 15 sierpnia, Częstochowskiej 26 sierpnia, Siewnej 8 września i Niepokalanego Poczęcia 8 grudnia. Najwięcej Marii obchodzi imieniny 15 sierpnia, w uroczystość Wniebowzięcia, gdy w kościołach święci się bukiety z ziół, zbóż i kwiatów; drugą najczęstszą datą jest 8 września.
Zasada „pierwsze imieniny po urodzinach” w przypadku Marii rzadko działa, bo prawie każdy miesiąc ma jakąś datę. W praktyce rodzina wybiera jedną i trzyma się jej przez pokolenia; w wielu domach jest to właśnie Zielna, bo wypada w środku lata i łączy się z odpustem w parafii.
Polskie Marie tworzą osobny rozdział historii kraju: Maria Skłodowska-Curie, dwukrotna noblistka, Maria Konopnicka, autorka „Roty”, Maria Dąbrowska, autorka „Nocy i dni”. Imię było też ulubionym imieniem ziemiaństwa i inteligencji dwudziestolecia, stąd tyle Marii wśród babć dzisiejszych trzydziestolatków.
Zdrobnienia i formy domowe
Jak do nosicielek imienia Maria mówi się w domu i wśród przyjaciół.
- Marysia
- Maryla
- Marylka
- Mania
- Marika
- Maniusia
- Marysieńka
- Maja
- Maryśka
Maria w innych językach
- czeski
- Marie
- angielski
- Mary, Maria
- niemiecki
- Maria
- francuski
- Marie
- włoski
- Maria
- hiszpański
- María
- rosyjski
- Мария (Marija)
- węgierski
- Mária
- litewski
- Marija
Znane imienniczki: Maria
- Maria Skłodowska-CurieFizyczka i chemiczka, dwukrotna laureatka Nagrody Nobla, odkrywczyni polonu i radu.
- Maria KonopnickaPoetka i nowelistka, autorka „Roty” i baśni „O krasnoludkach i sierotce Marysi”.
- Maria DąbrowskaPisarka, autorka powieści „Noce i dnie”.
- Maria Pawlikowska-JasnorzewskaPoetka dwudziestolecia, mistrzyni krótkiej formy lirycznej.
- Maria KaczyńskaPierwsza dama, żona prezydenta Lecha Kaczyńskiego, zginęła w katastrofie smoleńskiej.
- Maria PeszekPiosenkarka i aktorka, autorka albumów „Miasto mania” i „Jezus Maria Peszek”.
Imię Maria dziś
Wśród dorosłych Polek Maria wciąż jest imieniem najliczniejszym, ale wśród noworodków przez kilkadziesiąt lat ustępowała modniejszym wyborom. Od pierwszej dekady XXI wieku wraca: rodzice sięgają po nią jako po imię klasyczne, które nie zestarzeje się w żadnym pokoleniu, często w zestawieniu z drugim, krótszym.
Maria pozostaje też najczęstszym drugim imieniem w Polsce, nadawanym po babci albo z tradycji religijnej. Dlatego tak wiele osób obchodzi „drugie imieniny” 15 sierpnia, nawet jeśli na co dzień nikt nie mówi do nich Marysiu.
Liczb osób noszących imię celowo nie podajemy, jeśli nie mamy urzędowego źródła z rokiem. Wszystkie imiona.