Pochodzenie i znaczenie imienia Franciszek
Imię pochodzi od włoskiego Francesco, „Francuzik, mały Francuz”, przydomka, który Jan Bernardone z Asyżu dostał od ojca, kupca handlującego z Francją; przez świętego Franciszka stało się jednym z najpopularniejszych imion Europy. Z łacińskiego Franciscus dały się Francis, François, Franz, Francisco.
W Polsce Franciszek jest znany od XIII wieku dzięki franciszkanom i przez stulecia należał do najczęstszych imion, zwłaszcza na wsi i w Małopolsce; w połowie XX wieku stał się rzadki, a po 2010 roku wrócił do ścisłej czołówki. Zdrobnienia Franek, Franio i Franuś są polskie, a od Franciszka pochodzą nazwiska Frankowski, Franczak, Frączek.
W innych językach imię brzmi Francis, François, Franz, Francesco, Francisco; skróty Frank, Franz i Paco usamodzielniły się jako imiona.
Historia i dlaczego imieniny wypadają 4 października
Najczęściej obchodzone imieniny, 4 października, to wspomnienie świętego Franciszka z Asyżu, założyciela franciszkanów, zmarłego w 1226 roku, patrona ekologów i zwierząt, którego „Pieśń słoneczna” jest jednym z pierwszych utworów literatury włoskiej; papież Franciszek przyjął jego imię w 2013 roku jako pierwszy w historii. Inne daty to 24 stycznia (Franciszek Salezy, patron dziennikarzy), 29 stycznia, 2 kwietnia (Franciszek z Paoli), 4 czerwca, 17 września (stygmaty świętego Franciszka), 10 października (Franciszek Borgiasz) i 3 grudnia (Franciszek Ksawery, patron misji).
Polscy Franciszkowie to Franciszek Karpiński, poeta, autor kolędy „Bóg się rodzi”, Franciszek Bohomolec, komediopisarz, Franciszek Smuda, trener piłkarski, Franciszek Pieczka, aktor, Gustlik z „Czterech pancernych”, oraz Franciszek Starowieyski, malarz.
Zdrobnienia i formy domowe
Jak do nosicieli imienia Franciszek mówi się w domu i wśród przyjaciół.
- Franek
- Franio
- Franuś
- Franeczek
- Franc
Franciszek w innych językach
- czeski
- František
- angielski
- Francis
- niemiecki
- Franz, Franziskus
- francuski
- François
- włoski
- Francesco
- hiszpański
- Francisco
- rosyjski
- Франциск (Francisk)
- węgierski
- Ferenc
Znani imiennicy: Franciszek
- Franciszek z AsyżuZałożyciel franciszkanów, patron ekologów, autor „Pieśni słonecznej”, święty.
- Franciszek KarpińskiPoeta oświecenia, autor kolędy „Bóg się rodzi” i pieśni „Kiedy ranne wstają zorze”.
- Franciszek PieczkaAktor, Gustlik z „Czterech pancernych” i Stach z „Konopielki”.
- Franciszek SmudaTrener piłkarski, selekcjoner reprezentacji Polski na Euro 2012.
- Franciszek StarowieyskiMalarz i grafik, autor plakatów i rysunków.
Imię Franciszek dziś
Franciszek jest dziś jednym z najczęściej nadawanych imion chłopcom w Polsce, od dekady w pierwszej piątce; Franek jest w każdym przedszkolu. To najbardziej spektakularny powrót imienia dziadków, wsparty papieżem i modą na klasykę.
Franek i Franio zostają na całe dzieciństwo; dorosły Franciszek w pracy bywa Frankiem, a pełne imię brzmi dostojnie.
Liczb osób noszących imię celowo nie podajemy, jeśli nie mamy urzędowego źródła z rokiem. Wszystkie imiona.